21/09/2026
Chia sẻ
Có những thứ chúng ta gọi là “rác” chỉ vì chưa kịp nhìn thấy hành trình tiếp theo của chúng. Một chiếc áo cũ được trao đến những người đang cần, một chiếc túi nilon có thể trở thành nguồn nguyên liệu cho sản phẩm mới, những trang giấy cũ sẽ được quay trở lại dây chuyền sản xuất và những viên pin có thể được xử lý đúng cách. Bài viết sau đây sẽ cùng với bạn đọc tìm hiểu về câu chuyện cũng như chặng hành trình phía sau của 04 loại rác đã được thu gom tại Ngày hội Đổi rác lấy quà “UEH Recycle Day” UEH x Limloop vừa qua.
Mỗi năm, các bãi rác trên thế giới tiếp nhận khoảng 92 triệu tấn quần áo và chất thải dệt may. Trong khi đó, chỉ có khoảng 12% chất thải dệt may được tái chế và lượng quần áo cũ thực sự được xử lý trở thành quần áo mới chỉ chiếm khoảng 1%. Một trong những nguyên nhân khiến tỷ lệ này còn thấp chính là cấu tạo quần áo. Nhiều sản phẩm hiện nay được làm từ sợi pha, như cotton kết hợp với polyester, khiến cho việc tách riêng từng loại sợi để tái chế không hề đơn giản. Nếu bị chôn lấp, sợi tự nhiên có thể phân hủy và phát sinh khí methane, còn sợi tổng hợp lại cần rất nhiều thời gian để phân hủy và đồng thời tạo ra vi nhựa.
Tuy nhiên, không phải chiếc quần áo cũ nào rời khỏi tủ cũng được thu gom và xử lý phù hợp. Tại “UEH Recycle Day” - UEH x Limloop, quần áo còn sử dụng được sẽ được chuyển đến Xanh 50 - nơi thu gom, sàng lọc và trao đi những chiếc quần áo còn sử dụng được cho một người dùng mới, góp phần trao thêm cơ hội sử dụng những sản phẩm thiết yếu và hỗ trợ những người có hoàn cảnh còn khó khăn. Có thể thấy, “vòng đời tiếp theo” của một chiếc áo không nhất thiết phải bắt đầu từ một chiếc áo mới, mà chỉ cần trao đến một người đang cần, tiếp tục mang lại giá trị trong một hoàn cảnh khác.
Hằng năm, Việt Nam phát sinh khoảng 3,9 triệu tấn chất thải nhựa, tương đương khoảng 5-7% tổng lượng chất thải rắn sinh hoạt. Trong đó, bao bì nhựa mềm và túi nilon là nhóm rác phổ biến nhưng lại không dễ xử lý. Vì tính chất mỏng, nhẹ và dễ dính thức ăn, dầu mỡ hoặc các loại tạp chất, bao bì nhựa và túi nilon trở nên khó thu gom và có thể gây vướng vào các thiết bị phân loại. Vì vậy, loại rác này cần được giữ sạch, phơi khô và loại bỏ các tạp chất trước khi được thu gom và sử dụng cho mục đích tái chế. Bao bì nhựa và túi nilon sẽ được phân loại, cắt thành từng hạt nhỏ, rửa sạch, sau đó gia nhiệt, nấu chảy và đúc ép trở thành những hạt nhựa tái sinh. Tùy theo chất lượng nguyên liệu, những hạt nhựa này có thể tiếp tục được sử dụng để tạo ra bao bì, đồ gia dụng, ống nhựa hoặc các sản phẩm, vật liệu mới.
Đồng hành cùng UEH Recycle Day 2026, Limloop tiếp nhận những bao bì nhựa và túi nilon phù hợp để tái tạo thành những vật liệu dệt hoặc vật liệu ép nhiệt, sau đó đưa vào quá trình thiết kế và tạo tác thành các sản phẩm thời trang, phụ kiện như túi, ví, quai ly và đa dạng các sản phẩm ứng dụng khác. Đặc biệt, quá trình này được thực hiện bởi đội ngũ nghệ nhân khiếm thính tại Limloop, qua đó không chỉ kéo dài vòng đời của những vật liệu từng được xem là dùng một lần, mà còn tạo việc làm, phát huy tay nghề và mở ra cơ hội bình đẳng để người khiếm thính cùng tham gia và khẳng định giá trị trong cộng đồng. Từ một chiếc túi nilon tưởng chừng chỉ có một lần sử dụng, một vòng đời mới được viết nên và mang theo cả giá trị môi trường lẫn giá trị xã hội.
Một tờ giấy được cấu tạo nên từ hàng triệu sợi cellulose nhỏ đan xen với nhau, chính cấu trúc này giúp giấy có thể dễ dàng được đánh tơi, xử lý và tái tạo thành sản phẩm mới. Tuy nhiên, giấy không thể được tái chế vô hạn. Sau mỗi chu kỳ xử lý, các sợi cellulose sẽ trở nên ngắn và yếu hơn, khiến giấy thường chỉ có thể trải qua từ 5-7 vòng tái chế trước khi chất lượng không còn đủ để đáp ứng cho yêu cầu sản xuất. Trong mỗi vòng đời, giấy được trộn với nước và đánh tơi thành bột, sàng lọc để loại bỏ ghim, keo, màng nhựa và các tạp chất trước khi phần bột được ép, cán và sấy khô để trở thành nguyên liệu cho sản phẩm mới. Vì vậy, một tờ tài liệu cũ có thể trở thành hộp carton, một chiếc hộp cũ có thể tiếp tục thành giấy gói - dù hình thức thay đổi, nhưng những sợi cellulose còn giá trị vẫn được giữ lại để viết tiếp một vòng đời mới.
Tại “UEH Recycle Day 2026” - UEH x Limloop, giấy sẽ được kết nối với các đơn vị tái chế và xử lý phù hợp thông qua đối tác thu gom Ve Chai Chú Hỏa, tiếp tục hành trình trở thành những sản phẩm mới.
Một viên pin tuy nhỏ nhưng bên trong lại là hỗn hợp của các chất hóa học và kim loại như kẽm, mangan, niken, lithium, chì hoặc thủy ngân. Vì vậy, những viên pin cũ đã qua sử dụng cần được thu gom riêng và đưa đến các cơ sở có chức năng xử lý phù hợp. Tại đây, pin sẽ được phân loại theo từng hệ hóa học nhằm lựa chọn phương pháp xử lý tương ứng, sau đó nghiền nhỏ trong điều kiện kiểm soát và tách các thành phần như kim loại, nhựa và vật liệu bên trong. Hiện nay, đã xuất hiện một số công nghệ như thủy luyện hoặc hỏa luyện nhằm giúp thu hồi những kim loại có giá trị từ pin cũng như các thành phần không thể tái chế sẽ được xử lý hoặc phân loại nhằm hạn chế nguy cơ phát tán ra môi trường.
Tại “UEH Recycle Day 2026” - UEH x Limloop, pin cũ sẽ được chuyển đến Mộc An Châu - đơn vị thu gom, tái chế và xử lý chất thải công nghiệp và chất thải nguy hại. Hành trình này cho thấy một viên pin tuy nhỏ nhưng không phải là một loại rác đơn giản. Và đôi khi, hành động quan trọng nhất chúng ta có thể làm chỉ là không để nó rơi vào thùng rác sinh hoạt.
Một vòng đời không nhất thiết kết thúc khi một món đồ không còn được sử dụng theo cách ban đầu. Khi được phân loại và trao đến đúng nơi, những vật liệu tưởng chừng đã hoàn thành sứ mệnh vẫn có thể tiếp tục tạo nên giá trị theo một cách khác. UEH Recycle Day - Kỳ 1 đã mở ra một hành trình như thế, được tạo nên từ sự chung tay của cộng đồng UEHers và các đối tác đồng hành. Từ những hành động nhỏ, một thay đổi lớn hơn đang được nuôi dưỡng mỗi ngày, mở ra những điểm gặp gỡ mới cho các kỳ tiếp theo của UEH Recycle Day.
Tìm hiểu thêm về các đơn vị đồng hành với UEH Recycle Day 2026 tại đây:
1. Doanh nghiệp tạo tác động xã hội Limloop: https://limloop.com/
2. Cộng đồng Xanh 50: https://www.facebook.com/Xanh50dong/
3. Ve Chai Chú Hỏa: https://www.facebook.com/vechaichuhoa
4. Doanh nghiệp môi trường Mộc An Châu: https://maccorp.com.vn/vi
Thông tin thêm:
UEH Recycle Day là hoạt động cộng đồng thuộc Dự án UEH Green Campus, được tổ chức định kỳ với sự đồng hành của các đối tác và cộng đồng UEH nhằm lan tỏa thói quen phân loại, thu gom và tái chế rác thải. Mỗi kỳ Recycle Day là một điểm gặp gỡ để cộng đồng cùng hành động, đối tác cùng đồng hành và những giá trị xanh được tiếp nối, góp phần đưa thực hành kinh tế tuần hoàn trở thành một phần trong đời sống học đường.
Tin, ảnh: Dự án UEH Green Campus
